Sepetim
Sepetiniz boş
Oval pırlanta yüzük, aynı karattaki yuvarlak kesim bir pırlantaya göre daha büyük görünür çünkü taşın ağırlığı derinlikte değil yüzeyde toplanır. Yuvarlak kesim pırlanta simetrik bir daire oluşturur, oval kesim ise aynı ağırlığı uzun bir eksene yayar. Bu yayılma iki sonuç doğurur: yukarıdan bakıldığında görünen yüzey alanı ortalama yüzde 4 ile yüzde 14 arasında artar, uzun eksen ise yüzde 18 ile yüzde 23 arasında uzar. Gözün algıladığı büyüklüğü asıl belirleyen ikinci rakamdır, çünkü parmakta okunan şey alan değil uzunluktur.
Bir pırlantanın parmakta ne kadar büyük göründüğünü karat değil, yukarıdan görünen ölçüsü belirler. Sektörde bu ölçüye "face-up" boyut denir ve milimetre cinsinden ifade edilir. İki taş aynı karatta olabilir ama farklı kesimlerde farklı milimetre değerleri verir.
Yuvarlak brilliant kesimde taşın ağırlığının önemli bir bölümü pavilion, yani taşın alt konisinde toplanır. Bu derinlik ışık performansı için gereklidir ancak yukarıdan görünmez. Oval kesimde taş daha sığ ve uzun kesildiği için aynı ağırlık daha geniş bir yüzeye dağılır. Sonuç, aynı karatta gözle daha büyük okunan bir taştır.
Bu farkın ikinci ve daha güçlü bileşeni uzun eksendir. İnsan gözü bir formu değerlendirirken en uzun kenarı referans alır. Oval taşın uzun ekseni yuvarlağın çapından belirgin biçimde uzun olduğu için taş, alan farkının işaret ettiğinden daha büyük algılanır.
Aşağıdaki tablo, sektörde kullanılan standart karat ve milimetre karşılıklarına dayanır. Değerler taşın kesim derinliğine göre bir miktar değişir, bu nedenle aralık olarak okunmalıdır.
Tablodaki iki ayrı 1,00 karat satırı önemlidir. Aynı karattaki iki oval taş, kesim derinliğine göre farklı milimetre değerleri verebilir. Sığ kesilmiş bir oval daha geniş görünür, derin kesilmiş bir oval ise ağırlığının bir bölümünü görünmeyen derinliğe harcar.
Uzun eksen karşılaştırması ise daha nettir. 1,00 karatlık yuvarlak bir pırlanta 6,5 milimetre çapındayken, aynı karattaki bir oval 7,7 ile 8,0 milimetre uzunluğa ulaşır. Bu, uzun eksende yaklaşık yüzde 18 ile yüzde 23 arasında bir artıştır. Parmakta fark edilen büyüklük büyük ölçüde buradan gelir.
Yaygın olarak dolaşan "oval yüzde 30 daha büyük görünür" ifadesi standart ölçü tablolarıyla desteklenmez. Doğru ifade, aynı karatta oval kesimin yaklaşık yüzde 10 ile 15 arasında daha geniş bir yüzey gösterdiğidir. Farklı oval modelleri karşılaştırmak için oval pırlanta yüzükler kategorisindeki milimetre değerlerini yan yana inceleyebilirsiniz.
Oval Pırlantada Uzunluk Genişlik Oranı Ne Olmalı?
Uzunluk genişlik oranı, taşın uzun ekseninin kısa eksene bölünmesiyle bulunur. 8,0 × 6,0 milimetre ölçüsündeki bir oval taşın oranı 1,33'tür. Bu oran taşın ne kadar yuvarlak ya da ne kadar uzun göründüğünü belirler.
Uluslararası kaynaklarda en çok tercih edilen aralık 1,40 ile 1,50 arasıdır. 1,50 üzerindeki oranlar hem ham kristalden kesilmesi verimsiz olduğu için nadirdir hem de merkezdeki karanlık bant sorununu belirginleştirir.
Parmak yapısıyla ilişkisi tersine çalışır. Kısa parmaklarda daha uzun oranlı bir oval, parmağı optik olarak uzatır. Zaten uzun ve ince parmaklarda ise 1,30 ile 1,35 aralığı daha dengeli durur.
Bow-tie, oval taşın merkezinde yatay bir papyon biçiminde görünen karanlık banttır. Türkiye'de yaygın kabul edilen açıklama bunun bir kesim hatası olduğu yönündedir ancak bu eksik bir açıklamadır.
Bow-tie'ın asıl sebebi taşa bakan kişinin kendi başı ve omuzlarıdır. Taşın merkezindeki fasetler ışığı yukarıdan alır; bakan kişi taşa yaklaştıkça bu ışığı bloke eder ve merkezde gölge oluşur. Bu nedenle her oval kesimde bir miktar bow-tie bulunur, tamamen bow-tie'sız bir oval yoktur.
Kesim kalitesi bu etkinin şiddetini belirler. İyi orantılanmış bir ovalde bant hafif ve dağınıktır, gözle bakıldığında rahatsız etmez. Kötü orantılanmış bir ovalde bant koyu, keskin ve taşın büyük bölümünü kaplar. Seçim yaparken taşı ürün görselinde değil, farklı açılardan çekilmiş videoda ya da mağazada değerlendirmek gerekir.
Evet sağlar, ancak bedelsiz değildir. Sığ kesilmiş bir oval aynı karatta daha geniş bir yüzey gösterir çünkü taşın ağırlığı derinlik yerine yüzeye dağılmıştır. Bu, ilk bakışta kazanç gibi görünür.
Bedeli ışık performansıdır. Taş belirli bir derinliğin altına indiğinde, alttan giren ışık pavilion fasetlerinden geri yansımak yerine taşın altından çıkar. Sonuçta merkezde camsı ve donuk bir alan oluşur; sektörde bu görünüme balıkgözü ya da fish-eye denir. Aynı şekilde aşırı derin kesim de ışığı kaybettirir ve taşı küçük gösterir.
Doğru yaklaşım, milimetre ölçüsünü tek başına değil ışık performansıyla birlikte değerlendirmektir. Bir taş sadece geniş göründüğü için değil, hem geniş göründüğü hem de ışığı geri verdiği için iyi bir seçimdir.
Hayır, bağımsız gemoloji laboratuvarları yalnızca yuvarlak brilliant kesime kesim notu verir. Oval, damla, markiz, prenses gibi fantezi kesimlerde renk, berraklık ve karat aynı standartla derecelendirilir ancak kesim notu düzenlenmez. Bu kesimler için raporda cila ve simetri değerleri yer alır.
Bu bilgi satın alma açısından kritiktir. Yuvarlak bir pırlantada kesim notuna bakarak hızlı karar verebilirsiniz, oval bir pırlantada aynı kısayol yoktur. Değerlendirmeyi uzunluk genişlik oranı, derinlik, simetri, cila ve bow-tie üzerinden gözle yapmanız gerekir.
Sertifika okunurken hangi bilgilerin aranacağı konusunda ayrıntı için garanti şartları sayfasındaki belgelendirme başlıklarını inceleyebilirsiniz.
Oval kesimde renk seçimi yuvarlak kesime göre biraz daha dikkat ister. Taşın uçları merkezine göre daha sığdır ve sığ bölgelerde renk daha görünür hale gelir. Bu nedenle düşük renk dereceli bir oval, aynı derecedeki yuvarlaktan daha sarımsı görünebilir.
Berraklık tarafında oval kesim toleranslıdır. Brilliant fasetleme çok sayıda küçük yansıma yüzeyi oluşturduğu için iç oluşumlar gözle kolay ayırt edilmez. Bu, aynı bütçeyle daha büyük bir taş almanıza imkan verir.
Evet, oval kesim günlük kullanıma uygun kesimler arasındadır. Elmasın kırılma davranışında belirleyici olan sertlik değil tokluktur; sertlik çizilmeye, tokluk darbeyle kırılmaya karşı direnci ifade eder. Elmas Mohs skalasında 10 sertliktedir ancak tokluğu mutlak değildir.
Kesim formu bu noktada devreye girer. Prenses kesimin keskin köşeleri ve markiz kesimin sivri uçları darbe enerjisini küçük bir noktada toplar ve kırılma riskini artırır. Oval kesimde keskin köşe bulunmadığı için bu risk daha düşüktür.
Yine de oval taşın uçları taşın en ince bölgeleridir. Uçları koruyan tırnak yerleşimi ya da çerçeve montür tercih edilmesi, uzun kullanımda güvenliği artırır. Klasik tek taş kurgusundaki alternatifleri tektaş pırlanta yüzükler kategorisinde karşılaştırabilirsiniz.
Oval kesim, parmağı optik olarak uzatan tek kesim gruplarından biridir. Taş uzunlamasına yerleştirildiğinde göz parmağı da uzun okur.
Parmak yapısına göre pratik öneriler:
Oval taş enlemesine de yerleştirilebilir. Bu yerleşim modern bir görünüm verir ancak parmağı uzatma etkisini ortadan kaldırır.
Oval kesimde taşın altındaki geniş pavilion yüzeyi krem ve sabun kalıntısını kolay tutar. Kirlenen bir taş ışığı geri veremez ve ilk günkü görünümünü kaybeder.
Evde bakım için ılık suya birkaç damla sıvı sabun ekleyin, yüzüğü on dakika bekletin, yumuşak bir diş fırçasıyla taşın altını ve tırnak aralarını temizleyin, tüy bırakmayan bezle kurulayın.
Kaçınılması gerekenler:
Yılda bir kez mağazada yapılan kontrol, tırnakların gevşeyip gevşemediğini görmenizi sağlar.
Soru: Oval pırlanta gerçekten yuvarlaktan daha büyük mü görünür?
Cevap: Evet, aynı karatta oval kesim yaklaşık yüzde 10 ile 15 arasında daha geniş bir yüzey gösterir ve uzun ekseni yüzde 20 civarında daha uzundur. Parmakta algılanan büyüklük farkının büyük bölümü uzun eksenden gelir.
Soru: Oval pırlantada bow-tie tamamen kaybolur mu?
Cevap: Hayır, her oval kesimde bir miktar bow-tie bulunur çünkü bu etki bakan kişinin kendi gölgesinden kaynaklanır. İyi orantılanmış taşlarda bant hafif kalır ve gözle rahatsız edici olmaz.
Soru: Oval pırlantaya sertifikada kesim notu yazar mı?
Cevap: Hayır, bağımsız laboratuvarlar kesim notunu yalnızca yuvarlak brilliant kesime verir. Oval raporlarında cila ve simetri değerleri yer alır, kesim kalitesi bu değerler ve oranlarla değerlendirilir.
Soru: Oval pırlanta yüzük her gün takılabilir mi?
Cevap: Evet, oval kesim keskin köşe içermediği için prenses ve markiz kesimlere göre günlük kullanımda daha güvenlidir. Taşın uçlarını koruyan montür tercih etmek kullanım ömrünü uzatır.
Soru: Oval pırlantada hangi renk derecesi yeterlidir?
Cevap: Günlük kullanımda G ile H arası renk dereceleri oval kesimde dengeli sonuç verir. Uçlar sığ olduğu için daha düşük derecelerde sarımsı ton görünür hale gelebilir.